Küresel enerji koridorlarının dev oyuncusu Lukoil, Batı menşeli yaptırım kararlarının ardından rotasını stratejik bir küçülmeye çevirdi. Rus enerji devi, uluslararası arenadaki varlıklarını ABD merkezli yatırım devi Carlyle Group’a devretmek için masaya oturdu.
RUS ENERJİ DEVİNDEN STRATEJİK ÇEKİLME HAMLESİ
Rusya’nın en büyük enerji şirketlerinden biri olan Lukoil, küresel piyasalardaki dengeleri değiştirecek bir karara imza attı. Şirket yönetimi, uluslararası operasyonlarını yürüten Lukoil International GmbH bünyesindeki varlıklarını Amerikan Carlyle Group’a satma konusunda mutabakata vardığını duyurdu. Edinilen bilgilere göre, satış paketi Kazakistan’daki operasyonları kapsamıyor.
Bu devir teslim sürecinin tamamlanması için ABD Hazine Bakanlığı’na bağlı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi’nin (OFAC) onayı gerekiyor. Lukoil, geçtiğimiz yılın ekim ayında benzer bir girişimle varlıklarını Gunvor Group’a devretmeyi planlamış ancak OFAC engeline takılmıştı. Şirket, Carlyle ile yürütülen müzakerelerin yanı sıra ExxonMobil ve Chevron gibi devlerle de temaslarını sürdürüyor.
YAPTIRIMLARIN GÖLGESİNDE TARİHİ KARAR
Lukoil’in bu radikal kararı almasında, ABD yönetiminin 2025 yılı sonunda devreye aldığı ağır yaptırım paketleri belirleyici oldu. Ukrayna krizindeki tutumu nedeniyle yaptırım listesine dahil edilen şirket, ABD’deki varlıklarının dondurulması ve finansal izolasyon kararları sonrası bu adımı attı. Dünya petrol üretiminin yaklaşık yüzde 2’sini karşılayan dev kuruluş, bu hamleyle Batı yaptırımları karşısındaki en kapsamlı varlık satışını gerçekleştiriyor.
LUKOIL’İN MİMARI VAGİT ALEKPEROV KİMDİR?
Şirketin temellerini atan ve uzun yıllar kaptan koltuğunda oturan Vagit Yusufovich Alekperov, 1 Eylül 1950’de Bakü’de dünyaya geldi. Bakü Petrol ve Kimya Enstitüsü’nden petrol mühendisi olarak mezun olan Alekperov, kariyer basamaklarını Batı Sibirya’daki üretim tesislerinde tırmandı. 1990 yılında Sovyet Petrol Sanayi Bakan Yardımcılığı görevini üstlenen deneyimli isim, 1991’de Lukoil’in kuruluşuna öncülük ederek şirketin ilk başkanı oldu.
2022 yılında yaptırımların baskısıyla yönetim kurulu başkanlığı görevinden ayrılan Alekperov, halen şirketin en büyük bireysel paydaşı konumunu koruyor. Forbes ve Bloomberg verilerine göre Rusya’nın en varlıklı isimleri arasında yer alan Alekperov, enerji dünyasında bir dönemin en etkili figürlerinden biri olarak kabul ediliyor.
