Next
Küresel Emtia Piyasalarında Sert Dalgalanma: Kahve Fiyatları 6 Ayın Zirvesinde, Kahramanmaraş Esnafı Endişeli
KAHRAMANMARAŞ - Dünya genelinde emtia piyasalarında yaşanan tedarik sıkıntıları, olumsuz hava koşulları ve iklimsel değişimler, ham madde maliyetlerini hızla yukarı çekiyor. Son haftalarda küresel pazarlarda tarım ürünleri ve enerji kalemlerinde görülen dikey yönlü hareketlilik, Kahramanmaraş'taki yerel sanayiyi ve esnafı da yakından etkilemeye başladı. Özellikle küresel kahve stoklarının erimesi ve dev üreticilerdeki iklim krizleri, kahvenin libresini 3,57 dolar ile son 6 ayın en yüksek seviyesine taşıdı. Kentteki kahvehaneler ve işletmeler küresel piyasalardaki bu gelişmeleri kaygıyla takip ediyor.
Altın ve Değerli Metallerde Faiz Baskısı
Orta Doğu ekseninde tırmanan askeri ve siyasi gerilimlere rağmen, değerli metaller küresel piyasalarda negatif bir ayrışma yaşadı. ABD Merkez Bankası'nın (Fed) son toplantı tutanaklarında "şahin" duruşun korunabileceğine ve gerekirse faiz adımlarının gelebileceğine dair sinyaller vermesi, dolar endeksini ve tahvil faizlerini güçlendirdi. Bu durum, Kahramanmaraş'ta özellikle kuyumculuk sektörünün kalbi sayılan Tarihi Kapalıçarşı esnafının da yakın takibindeydi. Haftalık bazda ons altın yüzde 1,3, gümüş yüzde 3,9, platin ise yüzde 0,6 değer kaybına uğradı. Gelecekte fosil yakıtlı araçların yerini elektrikli otolara bırakacağı öngörüsüyle bu yıl sert satışlar yiyen paladyum ise dipten gelen tepki alımlarıyla haftayı yüzde 0,5 artıda kapattı.
Sanayi Metallerinde Tedarik Çıkmazı Fiyatları Ateşledi
Üretim ve imalat sektörünün temel girdileri olan baz metallerde ise tam tersi bir yükseliş dalgası hakim oldu. Tezgah üstü piyasalarda libre bazında bakır yüzde 1,2, nikel yüzde 2,3, çinko yüzde 1,9 ve alüminyum yüzde 2,1 değer kazandı. Çin'deki stokların kritik seviyelere gerilemesi ve Güney Kore'deki dev bir çinko eritme tesisinde meydana gelen yangın, arz endişelerini körükledi. Endonezya'nın nikel kotalarına sınırlama getirmesi de bu yükselişi destekleyen bir diğer unsur oldu. Metal mutfak eşyası imalatında Türkiye'nin öncü merkezlerinden biri olan Kahramanmaraş'taki sanayiciler, artan ham madde maliyetleri nedeniyle yeni döneme yönelik bütçe planlamalarını güncellemeye başladı.
Orta Doğu'daki Gerilim Petrolü Yeniden Canlandırdı
Enerji koridorlarında esen sert rüzgarlar, akaryakıt fiyatlarını doğrudan etkilemeye devam ediyor. ABD'nin Orta Doğu'daki bazı stratejik adımları ve bölgedeki kalıcı barış umutlarının zayıflamasıyla, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 5,5 gibi ciddi bir sıçrama yaparak 4 haftalık düşüş serisine son verdi. Bu durum, nakliye ve lojistik maliyetlerinin artacağı beklentisini doğurdu. Diğer taraftan, ABD'deki stok artışları sebebiyle doğal gaz fiyatları yüzde 2,8 oranında gerileyerek enerji grubunda farklı bir yön çizdi.
Tahıl ve Tarım Ürünlerinde Rusya-Ukrayna Depremi
Uluslararası tarım borsalarında geçen hafta tam anlamıyla bir fiyat patlaması yaşandı. Chicago Ticaret Borsası'nda buğday fiyatları yüzde 6,6, pirinç yüzde 4,2, soya fasulyesi yüzde 3,6 ve mısır yüzde 4,3 oranında yükseldi. Rusya'nın Don-Azov Kanalı üzerinden gerçekleştirdiği sevkiyatları kısıtlama kararı ve ABD Tarım Bakanlığı'nın küresel rekolte tahminlerini aşağı yönlü güncellemesi, tahıl fiyatlarını tırmandıran ana etkenler oldu. Kahramanmaraş'ın gelişmiş gıda ve unlu mamul sektörleri, dünyadaki bu arz daralmasının yerel pazara yansımalarını izliyor.
Kahve ve Kakao Üretiminde 'El Nino' Felaketi
Kahramanmaraş'ta son dönemde sayıları hızla artan yeni nesil kahve mekanları ve geleneksel kahve kültürünü etkileyen en büyük darbe ise Güney Amerika ve Güneydoğu Asya'dan geldi. Dünyanın en büyük "arabica" üreticisi Brezilya ile "robusta" devi Vietnam'da yaşanan ekstrem hava olayları rekolteyi ciddi şekilde baltaladı. Kahve ağaçlarındaki çiçeklenmenin azalmasıyla küresel stokların eriyeceği beklentisi, fiyatları yüzde 12,1 artırarak libresini 3,57 dolara çıkardı.
Uzmanlar, küresel iklim krizine yol açan El Nino etkisinin 2027'nin ilk çeyreğine kadar sürebileceğini ve kahve fiyatlarındaki yüksek seyrin kalıcı olabileceğini belirtiyor. Benzer şekilde, Batı Afrika'daki aşırı yağışlar yüzünden kakao fiyatları haftayı yüzde 18,6 gibi rekor bir artışla kapatırken, ABD ve Hindistan'daki kuraklık endişeleri pamuk fiyatlarını yüzde 5,7 yukarı taşıdı. Tekstilin başkenti konumundaki Kahramanmaraş için pamuk fiyatlarındaki bu hareketlilik, sektör temsilcileri tarafından yakından izleniyor.
