Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), Kahramanmaraş'ın tarım ve ticaret merkezleri olan Elbistan ile Afşin'deki hububat piyasası tartışmalarına sahne oluyor. CHP Kahramanmaraş Milletvekili Ali Öztunç, bölgedeki lisanslı depoculuk faaliyetlerinin yerel esnafı zor durumda bıraktığı yönündeki şikâyetleri Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesine dönüştürdü.

Öztunç, ticari dengeleri bozduğu öne sürülen depo kapasitesi kullanımlarını, Elektronik Ürün Senedi (ELÜS) işlemlerini ve vergi avantajlarını mercek altına alarak Bakanlıktan kapsamlı bir inceleme talep etti.

Kahramanmaraşlı sanatçı Dilber Ay'ın eski eşi canlı yayında yüzük taktı! O anlar şaşırttı
Kahramanmaraşlı sanatçı Dilber Ay'ın eski eşi canlı yayında yüzük taktı! O anlar şaşırttı
İçeriği Görüntüle

ELBİSTAN OVASI VE ZAHİRE ESNAFININ REKABET SINAVI

Türkiye'nin en verimli tarım havzalarından biri olan Elbistan Ovası, özellikle son yıllarda patlak mısır (cin mısırı) üretimi ve ticaretinde ulusal ölçekte söz sahibi bir konuma yükseldi. Ancak bölgede uzun yıllardır faaliyet gösteren zahire pazarı esnafı ve yerel hububat tüccarları, yeni açılan lisanslı depoculuk işletmelerinin uygulamaları nedeniyle rekabet güçlerini kaybettiklerini savunuyor.

Milletvekili Ali Öztunç, Meclis'e sunduğu önergede yerel tüccarın sesini duyurarak piyasadaki adil rekabet ortamının korunması gerektiğini vurguladı.

FİZİKİ ÜRÜN GİRİŞİ OLMADAN ELÜS DÜZENLENDİĞİ İDDİASI

Soru önergesinde yer alan en çarpıcı başlığı, lisanslı depoların çalışma biçimine yönelik usulsüzlük iddiaları oluşturuyor. Bölgedeki depoların mevcut kapasitelerinin her yıl Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından kiralanıp TMO ürünleriyle doldurulmasına rağmen, bazı işletmelerin piyasadan kendi hesaplarına alım yapmayı sürdürdüğü öne sürülüyor.

Öztunç, fiziki depolama alanı bulunmayan bu işletmelerin, depoya gerçekte ürün girişi yapmadan Elektronik Ürün Senedi (ELÜS) düzenleyerek ürünleri sisteme kayıtlı gibi gösterdikleri yönündeki iddiaların acilen araştırılmasını istedi. Uzmanlar, bu iddiaların kanıtlanması durumunda lisanslı depoculuk sistemine olan güvenin ve piyasa dengesinin ciddi zarar göreceğine dikkat çekiyor.

CİN MISIRI TİCARETİNDE VERGİ VE STOPAJ AVANTAJI TARTIŞMASI

Yerel esnaf ile lisanslı depolar arasındaki gerilimin bir diğer boyutunu ise vergisel muafiyetler oluşturuyor. Buğday, arpa ve yemlik mısır gibi temel ürünlerin yanında, Elbistan ekonomisinin lokomotifi haline gelen çerezlik ve endüstriyel cin mısırındaki vergi ve stopaj istisnaları tartışma yarattı.

Ali Öztunç, fiziki depolama şartı yerine getirilmeden bu mali avantajlardan yararlanılmasının, tüm vergi yükümlülüklerini eksiksiz ödeyen yerel tüccar aleyhine haksız bir ticari üstünlük yarattığını belirtti.

TİCARET BAKANI ÖMER BOLAT’A YÖNELTİLEN 5 SORU

Kahramanmaraş Milletvekili Ali Öztunç, Elbistan ve Afşin piyasasındaki belirsizlikleri gidermek amacıyla Ticaret Bakanı Ömer Bolat’tan şu 5 soruya resmi yanıt vermesini istedi:

  1. Kapasite ve Kiralama Oranı Nedir? Afşin ve Elbistan’daki lisanslı depoların toplam fiziki kapasitesi ne kadardır ve bu alanın ne kadarlık bölümü TMO tarafından kiralanmaktadır?

  2. Denetim Gerçekleştirildi mi? Depoya fiziki ürün girmeden ELÜS düzenlendiği ve stopaj muafiyetinin usulsüz kullanıldığı iddialarına yönelik bugüne kadar herhangi bir teftiş veya inceleme yapıldı mı?

  3. Usulsüzlüğün Yaptırımı Nelerdir? Fiili stok ile sistemdeki kaydi stok arasında fark tespit edilmesi halinde ilgili işletmelere hangi idari ve cezai yaptırımlar uygulanmaktadır?

  4. Mevzuat Değişikliği Planlanıyor mu? Cin mısırı ticaretindeki vergi ve stopaj istisnalarının yerel tüccar aleyhine haksız rekabet doğurmasını engellemek için yeni bir yasal düzenleme yapılacak mı?

  5. Yerel Tüccar Nasıl Korunacak? Elbistan ve Afşin’deki zahire pazarı esnafının ticari varlığını sürdürmesi ve piyasadaki haksız rekabetin önlenmesi adına Bakanlığınız hangi somut adımları atacaktır?