Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), 16 Ocak haftasına dair kritik finansal raporu yayımladı. Veriler, Türkiye’deki bireysel borçlanma haritasında köklü bir değişim yaşandığını ortaya koydu. Vatandaşların nakit dar boğazını aşmak için sığındığı "ek hesap" kullanımı, tarihte ilk kez konut kredisi rakamlarını geride bırakarak rekor seviyeye ulaştı.
KMH HACMİ KONUT KREDİSİNİ TAHTINDAN ETTİ
Yüksek enflasyonun etkisiyle nakit akışını yönetmekte zorlanan hanehalkı, hızlı çözüm sunduğu için Kredili Mevduat Hesabı (KMH) kullanımına ağırlık verdi. BDDK verilerine göre, KMH hacmi 742 milyar 516 milyon TL barajını aşarak, 648,4 milyar TL seviyesindeki konut kredisi bakiyesini geçti. Geçtiğimiz yıl 441,2 milyar TL bandında seyreden ek hesap borçlarının kısa sürede iki katına yaklaşması, finansal risklerin arttığına işaret etti.
MALİYETİ EN YÜKSEK NAKİT KAYNAĞI
Kullanıcılar ek hesaplara kolayca ulaşsa da bu yöntem piyasadaki en yüksek maliyetli borçlanma aracı olarak biliniyor. Aylık yüzde 4,25 faiz oranına eklenen yüzde 15 KKDF ve yüzde 15 BSMV ile toplam vergi yükü yüzde 30'u buluyor. Gecikme faizleriyle birlikte ağırlaşan bu borçlar, hesaba yatan ilk paradan banka tarafından otomatik olarak kesiliyor. Bu durum, dar gelirli vatandaşların finansal bir çıkmaza girmesine neden oluyor.
EKONOMİ YÖNETİMİNDEN LİMİT OPERASYONU
Yaz aylarında devreye alınan yapılandırma paketleri ve faiz düzenlemeleri, borç büyümesinin hızını kesmeye yetmedi. Bu gelişme üzerine Finansal İstikrar Komitesi, hanehalkı borçluluk oranlarını dizginlemek amacıyla olağanüstü gündemle bir araya geldi. Komite, kredi kartları ve ek hesaplardaki artış trendini mercek altına aldığını duyurdu.
BANKALARA YENİ KURAL SETİ GELİYOR
Yeni düzenleme hazırlığıyla birlikte, bankaların serbestçe belirlediği limit politikalarına standart getirilmesi planlanıyor. Mevcut işleyişte bankalar, müşterinin gelirinin birkaç katına kadar limit tanımı yapabiliyordu. Üzerinde çalışılan yeni "kural seti" ile bu limitlerin aşağı çekilmesi ve kontrolsüz borçlanmanın engellenmesi hedefleniyor.
Ekonomi kulislerinden edinilen bilgilere göre, bankalar için katı limit sınırları belirlenecek. Hazırlanan taslak metin yasalaştığında, belirlenen tavan sınırların üzerinde hiçbir müşteriye ek hesap limiti açılamayacak.
